
ELDRI PISTLAR
PISTLAR
Hjá okkur Engeyingum hafa konur alltaf haft sérstakan sess. Líklega má rekja þetta til ömmu minnar og systra hennar. Þær voru skynsamar og ákveðnar konur sem nutu virðingar allra sem yngri voru. Það fór ekki hjá því að Guðrún Guðjónsdóttir hlyti slíkan sess sem ein elsta konan af sinni kynslóð.
Sjálfur man ég eftir Guðrúnu frá blautu barnsbeini. Mæður okkar voru tvíburar og mjög nánar. Mikill samgangur var milli heimilanna og dætur Ólafar móðursystur töldu ekki eftir sér að hjálpa til við uppeldi á ungum frænda sínum. Guðrúnu á ég mikið að þakka. Þegar ég var ársgamall hætti ég mér út á svalir í nýbyggðu húsi Ólafar og Páls og gægðist fram yfir brúnina, en ekkert handrið var komið upp. Einhverjir supu hveljur en Guðrún var sallaróleg, laumaðist aftan að mér og greip mig traustataki þannig að mér varð ekki meint af. Á seinni árum hrósaði hún sér líka af því að hafa „uppgötvað“ mig, en hún bað mig að vera veislustjóra í fimmtugsafmæli sínu. Ekki datt mér í hug að mótmæla því.
Frænkurnar í Sporðagrunninu voru mér allar kærar og frá fyrstu tíð leit ég mikið upp til þeirra. Ekki minnkaði virðingin fyrir Guðrúnu þegar hún fór til Bandaríkjanna heilt ár í námsferð á vegum Rótarý. Þegar hún kom heim aftur hafði hún frá mörgu að segja. Bandaríkjamenn sögðu ekki „How do you do?“ eða „I beg your pardon“ heldur „Hi“ og „what?“. Áður en hún kom heim hitti hún Kennedy Bandaríkjaforseta í Hvíta húsinu. Þetta var löngu áður en Bandaríkin komust í þjóðleið Íslendinga. Þeir sem þangað fóru voru sannarlega sigldir menn.
Eftir að Guðrún og Matthías giftu sig fannst mér ekkert eðlilegra en að mæta í heimsókn til þeirra á Eiríksgötuna. Nú þætti það eflaust óvenjulegt að tólf ára strákur kæmi fyrirvaralaust í heimsókn til frænku sinnar, en Guðrún tók vel á móti mér og bauð mér í mat. Mörgum árum seinna bauð hún okkur Vigdísi sem þá vorum nýgift í humarveislu til sín og Hjálmars, seinni manns síns. Oft nutum við gestrisni þeirra síðar.
Guðrún valdi sér kennslu að lífsstarfi og kenndi um árabil við Hagaskóla. Hún var afbragðskennari og nemendur hennar báru henni afar vel söguna. Einn samkennari hennar sagði mér frá ráði sem Guðrún hafði gefið henni þegar hún hóf kennslu. „Ekki brosa fyrir jól.“ Þessi aðferð gafst Guðrúnu vel, nemendur báru miklu meiri virðingu fyrir henni en flestum öðrum kennurum.
Síðustu ár Guðrúnar voru erfið. Hún missti heilsuna og var í mörg ár mjög skert, bæði líkamlega og andlega. Það er sárt þegar fólk verður ekki nema skugginn af sjálfu sér. Hjálmar maður hennar var henni stoð og stytta en féll svo frá fyrirvaralaust. Síðustu árin bjó hún við gott atlæti á dvalarheimilinu Eir. Á henni var dagamunur og stundum átti hún ágæta daga þar sem hún minnti á sjálfa sig meðan hún var og hét. Á endanum varð dauðinn henni líkn frá þraut.
Ólöfu frænku minni og sonum Guðrúnar sendi ég samúðarkveðjur á skilnaðarstund.
Benedikt Jóhannesson
NÝLEGIR PISTLAR