Ég hef farið nokkrum sinnum í bíó í vor. Það er í frásögur færandi því að ég er ekki duglegur bíófari á síðari árum En ég hef verið heppinn með myndir. Fallið, sagan af síðustu dögum Hitlers er einhver áhrifamesta mynd síðari ára. Sumir telja það galla á myndinni að Hitler er ekki alltaf eins og villidýr. Hvað með það? Bush er ekki alltaf eins og sauður.

Svo vill til að fyrir rúmum mánuði las ég bókina sem er aðalheimild að myndinni, sögu einkaritara Hitlers, Gertrud Junge. Mér sýnist myndin fylgja bókinni vel, en auk þess er bætt inn köflum úr nokkrum öðrum bókum. Bók frú Junge kom út árið 2002. Eftir stríðið hafði enginn áhuga á slíkri bók. Á þeim tíma vildu Þjóðverjar helst gleyma. Í myndinni skiptast á senur úr byrginu og blóðug átök í Berlín. Það er greinilegt að Hitler hefur tapað raunveruleikaskyninu og talar um að senda til varnar hersveitir sem ekki eru til lengur. Einhverjir töldu að skeyta hefði átt inn myndum úr útrýmingarbúðum, en til hvers? Þær voru til og voru hræðilegar, en þær eiga ekki heima í öllum myndum um stríðið.

Frásögn Jung verður trúverðugri vegna þess að hún er ekki flatneskjuleg saga af illmenni, heldur einfaldlega saga ungrar stúlku sem segir frá því sem fyrir augu bar. Sá galli er að vísu á bókinni að Junge talar í formála, sem skrifaður er löngu á eftir öðrum hlutum bókarinnar, um sekt sína og samviskubit. Líklega hefur einhver almannatengslamaður ráðlagt henni að segja þetta, en hvers vegna ættu allir að vera þjakaðir af sektarkennd? Lífið heldur áfram og sekt, samviskubit og hefnd breyta ekki því sem liðið er. Mest gagn er af slíkum frásögnum í máli og myndum ef þær verða til þess að menn læra af sögunni og reyna að koma í veg fyrir að hún endurtaki sig. Myndin er óvenjulega óhugnanleg og þegar henni lauk var eins og menn væru að koma úr jarðarför. Sem við vorum að einhverju leyti.

Hin myndin sem enn í er í kvikmyndahúsum er nýjasta mynd Woodys Allens, Melinda og Melinda. Þetta er ein af betri myndum Woodys. Ég sá það einhvers staðar að hún væri ekki í hópi þeirra allra bestu og það er rétt, en hún er álíka góð og Kaíró rósin og Eiginmenn og eiginkonur. Að vísu er Woody Allen ekki fyrir alla. Sumir hafa ekki til að bera þann hárfína húmor sem þarf til þess að skilja hann. Og auðvitað er hann mistækur. Hér fannst mér hann góður. Það spillti ekki fyrir að í sætaröðinni fyrir aftan mig var maður sem byrjaði að hlæja þegar titillinn á myndinni var sýndur og svo hló hann þaðan í frá. Ef þessi maður hefði verið í fýlu þennan dag hefði myndin kannski ekki verið svona skemmtileg fyrir mig.

Gjörólíkar myndir sem kannski ætti ekki að nefna í sömu andránni. Og þó. Lífið er alvara og gaman á víxl.

Benedikt Jóhannesson

Fleiri pistlar