Fylgi upp á 27% í Reykavík er skelfilegt. Flokkur sem stýrði borginni í áratugi má muna sinn fífil fegurri. Jafnframt er fylgið á landsvísu tekið að dala. Skýringanna er auðvitað að leita í eilífum vandræðagangi borgarstjórnarflokks sjálfstæðismanna (eða borgarstjórnarflokka því að út á við virðist samstaða þar á bæ ekki mikil). Í sjálfu sér þarf ekki langt að leita að ástæðunni fyrir fylgishruninu. Foringinn leiddi flokkinn út í dý í REI og Orkuveitumálinu, dý sem virðist vera botnlaust.

Það virðist alltaf koma öðru hvoru fyrir stjórnmálamenn og opinbera embættismenn að þeir vilja komast í sama leik og athafnaskáld á einkamarkaði leika. Alfreð Þorsteinsson bar óvenjulitla virðingu fyrir almannafé og lét Orkuveituna meðal annars fara í risarækjueldi. Fylgi framsóknarmanna í Reykjavík dalaði stöðugt, því að Reykvíkingar höfðu lítinn skilning á þessari atvinnustarfsemi. Samt spillti fjárausturinn lítið fyrir Alfreð því að menn vissu að þetta var hans stíll. Og reyndar stíll sem átti ágætlega við Framsóknarflokkinn.

Síðastliðið haust virðast Orkuveitumenn gersamlega hafa tapað áttum. Einhver fékk þá hugmynd að auka umsvif REI, sem fram að því átti fyrst og fremst að vera umgjörð um sölu á sérþekkingu Orkuveitunnar. Allt í einu þurfti athafnamann utan úr bæ til þess að koma að málum. REI var einkavætt að hluta, rétt si svona, með því að selja Bjarna Ármannssyni hlut. Engum fannst neitt að því. Svanhvít Svavarsdóttir sagði ekki orð við þessari einkavæðingu. Gallinn var auðvitað ekki að það væri einkavætt heldur hvernig að því var staðið. Einn aðili virtist valinn af handahófi.

Sameiningarsöguna við Geysi Green þarf svosem ekki að rekja. Borgin átti að taka þátt í víðtækri starfsemi með einkaaðilum. Svanhvít sat hjá og Samfylkingin var með stjörnur í augum yfir miklum gróða. Um það vitna ítrekuð ummæli Dags B. Eggertssonar.

Vilhjálmur borgarstjóri virðist ekkert hafa hugsað málin, ráðfært sig við neinn flokksmann eða fylgst með yfirhöfðuð. Hann man ekki eftir minnisblöðum og man ekki við hverja hann talaði. Það er dapurlegt að fylgjast með því hvernig það sem hefði átt að verða toppurinn á löngum ferli hefur orðið að martröð.

Þó mega Vilhjálmur og borgarstjórnarflokkur sjálfstæðismanna eiga það, að samþykkt var að selja REI í október. Líklega var þarna einstakt tækifæri til þess fyrir borgarbúa að gera sér mikinn mat úr litlu. Fjárfestingafylleríinu var ekki lokið og ef marka má orð Vilhjálms lá fyrir tilboð í hlut borgarinnar upp á nálægt 25 milljarða króna. Það hefði verið góð búbót. Og breytt martröð í sæludraum.

Fjármálasnillingarnir Dagur B. Eggertsson og Björn Ingi vildu bíða. Dagur sá fyrir sér að verðið myndi rjúka upp og það væri glapræði að selja strax.

Allir vita hvað gerst hefur síðan á hlutabréfamörkuðum. Tjarnarkvartettinn svonefndi svipti Reykvíkinga þessu einstæða tækifæri til þess að vinda ofan af klúðrinu. Græðgi Björns Inga og Dags kostaði borgarbúa yfir 20 milljarða króna.

Hefði þetta ekki sannað snillina í REI? Nei. Hins vegar er til í fjármálafræðum það sem kallað er „greater fool theory“ sem gengur út á að finna einhvern sem er enn vitlausari til þess að kaupa lélegu eignirnar.

Síðan hefur farsinn haldið áfram. Enginn hefur fengið virðingu af borgarstjórnarmálunum. Fulltrúar beggja fylkinga hafa sýnt að í borgarstjórn vega menn hvern annan í mismikilli góðsemi. Björn Ingi var kvaddur með tárum í glæsiveislu.

Meirihluti borgarstjórnarflokks sjálfstæðismanna virðist telja sjálfan sig best til þess fallinn að leiða flokkinn. Almenningur telur að Hanna Birna myndi valda því best. Nú er kominn tími til þess að félagar hennar í borgarstjórnarflokknum kyngi því að þeir sjálfir hafi ekki nægt fylgi. Þeir verða að taka sénsinn á Hönnu Birnu. Hún er ákveðin, stundum full ákveðin sýnist manni, en hún gæti vel þroskast upp í að verða verðugur foringi.

Sjálfstæðismenn hafa engan annan kost í stöðunni.

Benedikt Jóhannesson