Kosningabaráttan mun hér eftir snúast um hefðbundin málefni sem höfða til kjósenda. Þetta barst út um helgina, og þótti nokkur tíðindi, því að stjórnmálin höfðu um tíma borist út á óhefðbundnar brautir. Á fjölmennum fundi í Valhöll á laugardag ræddi Davíð Oddsson nokkur þeirra málefna sem hann hyggst leggja áherslu á. Hann var sammála flokkssystkinum sínum um að koma þyrfti árangri í skattalækkunum núverandi ríkisstjórnar betur til skila. Útrýma þyrfti ranghugmyndum um að skattar á landsmenn hefðu verið hækkaðir. Þetta segir í frétt Morgunblaðsins af fundinum.

Ef marka má hagtölur eiga Davíð og félagar hans hér erfitt verk fyrir höndum. Á vef Hagstofunnar kemur fram að tekjur hins opinbera voru 37% af vergri landsframleiðslu árið 1991, 35% árið 1994, en  síðan hækkuðu þær jafnt og þétt í 42% af landsframleiðslu árið 2001 (sem er síðasta árið sem tölur eru um). Aðrir mælikvarðar segja svipaða sögu. Tekjur hins opinbera á föstu verðlagi á mann hækkuðu um 31% frá 1991-2001, eða um 2,7% á ári. Skattar eru megnið af tekjum hins opinbera.

Tölur um hækkun skatta hafa komið fram hér og þar að undanförnu, meðal annars hefur einn fréttamanna Stöðvar 2 verið duglegur við að koma þeim á framfæri.

Ýmsar skýringar eru á skattahækkuninni. Hagvöxtur hefur verið mikill undanfarin ár, skattar eru greiddir af meiri umsvifum en áður, og persónuafsláttur hefur ekki haldið í við laun. Margt mælir með því að skattar hækki í góðæri (eins og verið hefur undanfarin ár). Skattarnir vinna þannig á móti hagsveiflunni og draga úr henni. En ráðamenn ræða ekki þessar skýringar. Þeir afneita skattahækkuninni. Á fundinum í Valhöll á laugardaginn sagði Davíð að þótt skatttekjur hefðu aukist þýddi það alls ekki að skattar hefðu hækkað. Þetta er gamalkunnugt stef frá  fjármálaráðherranum. Í Morgunblaðsgrein 6. mars veltir Geir Haarde fyrir sér spurningunni: ,,Er skattalækkun skattahækkun?“ Hann segir ,,fréttir“ Stöðvar 2 um hækkun skatta málflutning en ekki fréttir og heldur svo áfram með þessum orðum: ,,Stærsta vandamálið í þessum málflutningi er hins vegar það að fréttamaðurinn gerir ekki greinarmun á sköttum og skatttekjum. Hann ruglar saman hugtökum.“ Skatttekjur hafi að vísu aukist, en skattarnir, skatthlutföllin, hafi lækkað: ,,Á árunum 1997-99 var tekjuskattur einstaklinga lækkaður um 4 prósentustig.“

Og hvernig skyldi fjármálaráðuneytinu ganga að ,,gera greinarmun á sköttum og skatttekjum“?  Í fréttatilkynningu ráðuneytisins um greiðsluuppgjör ríkissjóðs árið 2000 eru tekjur þess árs bornar saman við tekjur ársins á undan: ,,...Þannig hækka tekjuskattar meira en skattar á vöru og þjónustu, eða um rúm 17%, samanborið við rúmlega 6½% hækkun almennra veltuskatta. ...Tekjuskattur einstaklinga hækkar um rúmlega 16%, samanborið við 17% hækkun 1999...“ Í fréttatilkynningu ráðuneytisins nr. 24/2002 segir um helstu niðurstöður skattaálagningar árið 2002: ,,Þannig hækkar útsvar á hvern framteljanda um 15,8% á milli ára en almennur tekjuskattur...hækkar einungis um 9,3%...Hækkun tekjuskatts og útsvars endurspeglar fyrst og fremst hækkun tekna heimilanna...“ Hugtakanotkunin er alls staðar eins, nefnilega sú sama og hjá fréttamanni Stöðvar 2. Væri ekki nær að ráðherrann leiðrétti eigin starfsmenn áður en hann snýr sér að fréttamönnum úti í bæ?
Málið er að ráðuneytismennirnir leggja alveg sama skilning í orðið skattahækkun og alltaf hefur verið lagður í það orð – þar til spunameistarar tóku að rugla fólk í ríminu.

Deilur um hugtök eru tímaeyðsla, rétt eins og deilur um staðreyndir. Þær taka dýrmætan tíma frá deilum um mál, sem miklu meiri ástæða er til að deila um. 

Sigurður Jóhannesson