Fátt er jafn ógnvekjandi í augum Íslendinga og fermingarveislur. Foreldrarnir sem halda þær kvíða umstanginu og kostnaðinum, fermingarbarnið kvíðir því að hitta tugi manna sem það veit ekkert hvað er og gestirnir vona í lengstu lög að þeir lendi ekki hjá „hinni“ fjölskyldunni. Samt blessast þær ótrúlega vel því reynslan bendir líka til þess að þær klárist á endanum flestar, þó að tvísýnt sýnist um það á köflum.

Stúdentsveislur eru að sumu leyti líkar fermingarveislum að því leyti að þar er sama fólkið. Þær eru þó yfirleitt ekki eins ógnvænlegar í hugum fólks. Kannski er það vegna þess að fólkið hefur hist í fermingarveislunni. Aðalpersónan er ekki ósýnileg heldur oft hrókur alls fagnaðar. Svo er líka komið vor.

Í ár fórum við ekki í neinar fermingarveislur en fjölmargar stúdentsveislur. Kannski er það merki um öldrun. Þær voru bara ágætar. Jú, líklega er maður farinn að eldast.

Fyrir tvær fór ég í bókabúðir til þess að finna viðeigandi gjöf. Allir sem ég ræddi við og mundu enn eftir stúdentsveislunni sinni voru sammála um að það væri miklu skemmtilegra að fá bók eða hlut en peninga. En af því að ég hafði lítinn tíma fór ég í Pennann í Hallarmúla sem lá vel við. Ég er ekki viss um að Penninn telji sig lengur vera bókabúð. Þar eru að minnsta kosti afar fáar bækur og flestar þeirra eru afar lélegar. Með herkjum fann ég eina sem maður gat verið þekktur fyrir að gefa. Til hvers að reyna að gera eitthvað og gera það svo illa?

Þetta var samt ekkert. Saginn eftir var önnur stúdentsveisla og nú hafði ég nægan tíma. Þess vegna byrjaði ég niðri í bæ í Eymundsson, flaggskipi íslenskra bókabúða. Ég var ákveðinn í því að kaupa ljóðasafn Hannesar Péturssonar, safn sem sérhver menntaður Íslendingur á að eiga og lesa.

Stutt er síðan ég var þarna síðast. Þá eyddi ég bókaávísuninni, því að hún mátti ekki fara til spillis. En allt var breytt. Innréttingar einkennilegar og bækur fáar. Í stuttu máli er búið að breyta búðinni í holu þar sem hægt er að kaupa sjálfshjálpar- og túristabækur. Afgreiðsludrengurinn hafði greinilega aldrei heyrt Hannesar getið en fann í tölvunni „einhverju bók sem heitir Jarðlag í tímanum,“ sagði hann. Hann hefði eins getað verið í 10-11.

Ég bjóst ekki við að finna bókina í Iðu. Hún stóð undir væntingum. Það er einkennilegt að Eymundsson skuli núna vera orðin eins konar spegilmynd þessarar fábreytilegu túristabúðar.

„Bragi hlýtur að eiga bókina,“ hugsaði ég og hélt upp Hverfisgötuna. Ég hugsaði með mér að við gætum gefið okkar eintak og átt gamla eintakið frá Braga. Þar kom ég að læstum dyrum og var klukkan þó rétt um tvö á laugardegi. Meðan ég kíkti eftir miða sem segði: „Kem eftir fimm mínútur“ birtist kona fyrir innan, lagði fingur á varir, en opnaði ekki. Þegar ég leit inn um stóra gluggann sá ég að inni var fólk. Ég veit ekki hvað var í gangi. Kannski fundur í einhverri leynihreyfingu eða upptaka á kvikmynd. Mér var að minnsta kosti ekki boðið, sem var eins gott því að ég var á leið í stúdentsveisluna.

Mér fannst það tilgangslítið, en hélt þó í Mál og menningu á Laugaveginum, gott að ljóðabókaskápnum og fann ekki Hannes. Fyrst ég var kominn spurði ég unga manninn við afgreiðsluborðið um ljóðasafn Hannesar.

Jú, það er til sagði hann og gekk beint að skápnum þar sem ég vissi að það var ekki. Hann kíkti að minnsta kosti ekki í tölvuna sem mér fannst strax plús. Ég tók skref í átt að útidyrunum, en hann bað mig bíða aðeins, gekk að gjafaborðinu og fann einmitt eintak af þessari ágætu bók.

Trú mín á mannkynið óx aðeins aftur. Hann pakkaði bókinni inn fyrir mig og sagði að skilnaði: „Þú veist hvar þú átt að byrja næst“.

Benedikt Jóhannesson

www.heimur.is/benedikt