leita


LEIÐARI
19. maí 2008| Fjölmiðlaleikur
Allir fjölmiðlar eru undir áhrifum. Ritstjórar reyna að koma því efni til skila sem þeir telja að sé í samræmi við stefnu miðilsins. Það er nánast útilokað að fjölmiðlar séu ekki undir áhrifum af einhverju tagi. Jafnvel íþróttarásir eru ekki hlutlausar því að ákveðið er hvaða leikir skuli sýndir og þulir láta í ljós skoðun á leikjum og leikmönnum.


GREINAR
16. júní 2008| Lífið veitir innblástur
Gabríela Friðriksdóttir er í fremstu röð listamanna hér á landi og verk hennar hafa hlotið verðskuldaða athygli víða um heim. Hún hefur alla tíð haft þörf fyrir að tjá sig með teikningum og annarri listsköpun og kemur tjáningu sinni nú til skila í hinum ýmsu formum listar.


VIÐTÖL
Músíktilraunir voru fyrst haldnar í Tónabæ árið 1982. Síðan hefur mikið vatn runnið til sjávar og margar af vinsælustu hljómsveitum landsins hafa þreytt frumraun sína á því sviði. Það nægir að nefna Dúkkulísurnar, Greifana, Maus, Botnleðju, Mínus og nú síðast Jakobínarínu til að undirstrika hversu mikil áhrif Músíktilraunir hafa haft á tónlistarsmekk landans.


 FERÐALÖG
06/07/2006 | 12:59

Á Kilimanjaro

Fæstir ferðamannanna verða fyrir skakkaföllum enda vel útbúnir. Innlendir burðarmenn deyja hins vegar af völdum ofkælingar og fjallaveiki vegna lélegs klæðaburðar. Tuttugu þúsund ferðamenn heimsækja Kilimanjaroþjóðgarðinn árlega með það markmið að komast á Uhurutindinn, sem er hæsti hluti fjallsins. Ég flaug til Nairobi í Kenya með örlítinn kvíða í hjarta. Ég hafði heyrt margt misjafnt um Nairobbery, eins og borgin er oft kölluð vegna hárrar glæpatíðni. Íslenski hópurinn sem ætlar að klífa fjallið er átta manna skrautlegur hópur fólks úr öllum stéttum þjóðfélagsins og á það eitt sameiginlegt að eiga gommu af peningum og löngunina að standa á toppi Kilimanjaro. Philip, starfsmaður íslensk/kenýsku ferðaskrifstofunnar Rover Expedition lóðsar okkur um Nairobi. Daginn eftir höldum við akandi af stað til Tanzaníu. Við gistum á lásí hóteli daginn fyrir fjallgönguna og stemningin í hópnum er frekar döpur. Við vöknum snemma og hámum í okkur lyfin sem við tökum gegn mögulegri malaríu og háfjallaveiki og öllum þeim kvillum sem hugsanlega gætu gert vart við sig.
Eftir að við skráum okkur inn í þjóðgarðinn leggjum við af stað í gönguna. Fremstur fer innfæddur ungur maður að nafni Maided. Maided er einsog flestir aðrir burðarmenn af ættbálki Chagga, sem hefur búið við rætur Kilimanjarofjallsins í mörg hundruð ár. Hann heldur á kassa í hendinni sem lokað er með snærisspotta, við horfum á snærið skerast inn í hendur hans á meðan hann gengur rólega á gatslitnum strigaskónum. Pole, pole, segir hann þegar einhver ætlar að reynir að troða sér fram fyrir hann. Við silumst áfram klukkutíma eftir klukkutíma. Gangan er örlítið upp í móti og liggur í gegnum þéttan regnskóg og við hlustum á fuglana syngja og skordýrin suða. Loftið er rakamettað og þrátt fyrir að hitinn sé ekki mjög mikill svitnum við undan bakpokunum. Hvert okkar gengur með lítinn dagspoka sem hefur að geyma vatn og nesti fyrir daginn, myndavélar og snyrtivörur. Ég spjalla við Maided á leiðinni. „Ég hef verið burðarmaður í tvö ár og eftir eitt ár kemst ég vonandi að sem aðstoðarfararstjóri,“ segir hann mér, en þær reglur gilda um fararstjóra að þeir verða að hafa unnið sem burðarmenn að lágmarki í þrjú ár til að geta orðið aðstoðarfararstjórar. Eftir að hafa verið aðstoðarfararstjóri í tvö ár er möguleiki á að verða fararstjóri. Maided framfleytir fjölskyldunni sinni á burðarmannslaunum sem eru um 4.800 krónur á mánuði ef vel gengur. Maided á tvö börn, eina eiginkonu og þar að auki sér hann fyrir öldruðum foreldrum konu sinnar og veikum föður sínum. Öll fjölskyldan lifir á hans tekjum og þær eru drýgðar með því að rækta grænmeti á lítilli landareign fjölskyldunnar. Skólaganga barnanna er ókeypis en foreldrar þurfa að kaupa skólabúninga og bækur. „Ég var mjög heppin að fá þetta starf,“ segir hann mér en það fékk hann vegna kunningsskapar við leiðsögumanninn okkar, hann Róbert. „Það er enga vinnu að hafa hér um slóðir,“ segir hann mér. „Kilimanjaro er okkar eina tekjulind.“
Eftir fimm tíma göngu komum við í Mandarabúðirnar sem liggja í fallegu skógarrjóðri og aðstaðan er til mikillar fyrirmyndar. Við borðum úti á veröndinni, jarðhnetur og te í forrétt og grænmetiskássu með spagettí í aðalrétt. Við erum komin upp í 2.700 metra hæð og finnum enn ekkert fyrir henni, jafnvel þó að súrefnið í loftinu sé nú þegar farið að minnka. Kolombusaparnir öskra í trjánum fyrir ofan okkur, fuglarnir syngja og krákur garga. Stemningin í hópnum er orðin mun betri. Við sofum við opnar dyr og ég á erfitt með að festa svefn, hlustandi á alls kyns skrítin hljóð sem berast inn til okkar úr myrkrinu. Við erum vakin snemma næsta dag með sjóðheitu tei. Við borðum ristað brauð með hnetusmjöri og leggjum fljótlega af stað. Burðarmennirnir okkar ganga með sín 15 kíló á höfðinu, við setjum litla dagspokann okkar á bakið.


Kaffidrykkja er stranglega bönnuð á Kilimanjaro
Við komum í aðrar búðir okkar, Horombo, sem liggja í 3.720 metra hæð, alveg mátulega í eftirmiðdagskaffið. Eða réttara sagt teið því Róbert, afríski leiðsögumaðurinn okkar, vill ekki að við drekkum kaffi og segir að við fáum bæði hjartslátt og höfuðverk af kaffi
í svo mikilli hæð. Ég stelst til að drekka örlítið kaffi, bara rétt til að koma í veg fyrir að ég fái fráhvarfseinkenni af kaffileysi. Ég er einkennileg í höfðinu og þegar ég ætla að stökkva upp tröppurnar í skálann fæ ég höfuðverk og mikinn hjartslátt. Það er best að taka því bara rólega og njóta útsýnisins sem er stórkostlegt. Ég er í lopapeysunni minni sem ég keypti í Suðursveit um árið og með lamaullarvettlingana mína sem ég keypti á hásléttu Bólivíu. Um kvöldið skríð ég ofan í ljósgræna Ajungilak-fermingarsvefnpokann minn. Restin af hópnum vorkennir mér vegna þess að útbúnaðurinn minn er ekki merktur Marmot eða Scarpa. Allur útbúnaðurinn minn kostar álíka mikið og eitt sokkapar úr ultra-mega-ofur-thermoefni. Ég sef ekki sérlega vel vegna þess að fólk rápar alla nóttina á salernið eins og það sé heima hjá sér, kveikir ljós og rekur sig utan í og vesenast. Ég vakna klukkan sex með hárið klesst og þurrar varir sem hafa fengið á sig bláleitan blæ þegar okkur er fært heitt te í kojuna. Vatnið til morgunþvottanna er svo kalt að fingurnir dofna eftir hvern handþvott og nokkurn tíma tekur að ná blámanum úr höndunum. Í morgunsárið fylgist ég með burðarmönnunum taka sig til fyrir vinnu dagsins. Klæðnaður þeirra samanstendur af sjúskuðum flíspeysum og gömlum joggingbuxum sem góðhjartaðir ferðamenn hafa gefið þeim. Fæstir þeirra eru á almennilegum gönguskóm eða með vettlinga. Leiðsögumaðurinn deilir út byrðunum af miklum myndarskap. Tággrannir burðarmennirnir snara á höfuð sitt níðþungum pokunum. Nokkrir eru hér í fyrsta skipti. Sumir þeirra komast bara í eina ferð; ef þeir standa sig ekki er bara næsti maður tekinn. Ungir menn bíða í röðum eftir að fá að bera tugi kílóa á höfðinu upp fjallið, í súrefnisskorti og frosti, illa klæddir og þiggja fyrir það sem samsvarar 1.500 íslenskum krónum á viku. Ekki eru allir eins heppnir og Maided að hafa fengið nokkurn veginn örugga vinnu sem burðarmaður og hafa lifað af fyrstu ferðina sína.
Anthony Minja, 47 ára burðarmaður, fór í sína fyrstu og einu ferð á síðasta ári. Hann var illa klæddur og í fyrsta kuldakastinu dó hann úr ofkælingu. Þar með misstu fimm börn föður sinn og stórfjölskyldan missti fyrirvinnu heimilisins. „Okkur eru stundum gefin góð föt,“ segir Maided mér. „Þau get ég selt fyrir góðan pening í Moshi og keypt skólabúning fyrir strákana mína. Ég vona að ég geti menntað syni mína, þá er von til þess að þeir geti fengið vel launaða vinnu og þurfi ekki að þræla sem burðarmenn.“ Árlega deyja á milli 5 og 15 burðarmenn á Kilimanjaro, sumir reynslulitlir og illa búnir fyrir slæm veður sem skyndilega geta orðið á fjallinu. Verst er að blotna í snjókomu eða slyddu og kólna inn að beini á næturnar í tjöldunum þegar frostið bítur fyrir alvöru. Burðarmennirnir njóta ekki þess munaðar að sofa í skálum eins og við ferðamennirnir heldur sofa í lélegum tjöldum í gömlum svefnpokum, það er að segja þeir heppnu, hinir sofa með gömul teppi.


Fæðingaröndun á fjallinu
Við komum í síðustu búðirnar, Kibo, fljótlega eftir hádegið og hér er súrefnisskorturinn tilfinnanlegur, varirnar orðnar helbláar og einkennileg tilfinning í höfðinu. Við borðum tanzaníska útgáfu af íslenskri kjötsúpu, sem er kartöflur og grænmeti, soðið með nokkrum kindabeinum, og leggjum svo af stað á tind-inn um hálf ellefuleytið um kvöldið. Og hér hefst nú þrekraun ferðarinnar. Hér reynir á þjálfun undanfarinna mánaða og andlegan styrk. Við göngum í einfaldri röð upp snar-bratta fjallshlíðina sem í myrkrinu virðist endalaus. Mig svíður í kálfana af áreynslunni og er þar að auki glorhungruð eftir að hafa borðað einn súpudisk yfir daginn. Ég hef ekkert sofið og er með furðulegan þrýsting í höfðinu. Hvenær fæ ég smáhvíld, hugsa ég upphátt en fæ ekkert svar. Við förum fetið, þvers og kruss yfir skriðurnar og kálfarnir eru farnir að þrá bara örlitla hvíld. Þvílík klikkun, hvað var ég eiginlega að hugsa þegar ég ákvað að fara í þessa ferð!!!! Við þurfum oft að ganga einstigi og klöngrumst yfir grjót og klettabelti í myrkrinu og ekki væri gaman að detta hér á hausinn. Góðhjörtuð kona í hópnum gefur mér orkusnakk og reynir að kenna mér fæðingaröndun sem hún segir að sé það eina sem blífur hér á fjallinu. Ég hressist af orkusnakkinu og hlusta á hópinn fyrir aftan mig másandi í fæðingaröndun. Ástandið er allt hið óraunverulegasta sem hlýtur að vera vegna súrefnisskortsins. Þegar ég er viss um að ég komist ekki einu skrefi llengra til kynnir Róbert fararstjóri okkur að nú skuli áð. Við getum ekki stopp að lengi vegna kuldans sem ég finn fyrir um leið og ég stoppa. Allra síðasti spottinn er ekki svo erfiður, mikið er farið að birta sem virðist hafa góð sálræn áhrif á meðlimi hópsins. Á toppnum stend ég klukkan sjö að morgni og ég horfi niður á skýin! Við skálum í öllu því áfengi sem tiltækt er og stemningin er frábær, við föðmumst og kyssumst og hamingju óskun um rignir yfir mig. Myndum er smellt af skiltinu sem sannar að við stöndum á hæsta tindi Afríku, ég fæ mynd af mér og Róbert, hinum frábæra fjallaleiðsögu manni. Það er enginn tími til að stoppa, margir hópar bíða eftir að fá mynd af sér og skiltinu og við drífum okkur til baka. Það er skrýtið hvað sjálf sagðir hlutir geta
breyst í fullkominn munað. Við höfum ekki komist í bað alla ferðina og það er unaðslegt að þvo sér með volgu vatni eftir sex daga
slark. Ferðinni er lokið. Eftir situr þreytan og stirðleikinn í líkamanum en þó aðallega gleðin yfir því að hafa tekist að sigrast á
þessu fjalli, og um leið sigrast á sjálfum sér, og gleðin yfir því að hafa fengið að upplifa gífurlega náttúrufegurð og töfra Afríku sem
eru einstakir og erfitt að lýsa með orðum. Þá tilfinningu verður hver og einn að upplifa á eigin skinni og sinni.

Rover Expeditions er ís lensk/ kenýsk ferðaskrifstofa sem skipuleggur ferðir frá Íslandi á Kilimanjaro á samt Úrval-Útsýn. Hægt
er að fræðast um ferðirnar á vefnum
www.africa.is. Fjölbreyttar upplýsingar um klifur á Kilimanjaro eru á slóðinni http://www.kilimanjaro-union.com. Þjálfunaráætlun fyrir göngu á Kilimanjaro er hægt að nálgast hjá breskri ferðaskrifstofu á slóð inni http://www.climbingkilimanjaro.com. Bókmenntaunnendur geta lesið um Kilimanjaro í snilldarlega skrifaðri smásögu Ernest Hemingways, The snows of Kilimanjaro, sem þýdd hefur verið á íslensku af Sigurði A. Magnússyni. Plástrar á hælsæri fást í öllum helstu lyfjabúðum landsins sem styrktu ekki ferðina.

Share



01. apríl 2008| Vetur konungur

28. maí 2007| Sunnan við sólina

18. desember 2006| Margur er Kínverjinn


10. júlí 2006| Ævintýralandið Panama

06. júlí 2006| Í fótspor Davíðs skálds

06. júlí 2006| Á Kilimanjaro



STJÓRNMÁL
Þó nokkrum sinnum var reynt að ráða Hitler af dögum. En Charles de Gaulle var þó enn umsetnari af morðingjum. Talið er að gerðar hafi verið 31 tilraun til að ráða hann af dögum.


AFÞREYING
Vísinda- skáldsaga Jules Verne, Leyndar- dómar Snæfellsjökuls, er einhver vinsælasta og mest lesna skáldsaga í þessum flokki og nýtur enn mikill vinsælda þrátt fyrir að rúmlega 140 ár séu liðin frá því hún var gefin út. Í bókinni notar franski rithöfundurinn Jules Verne Snæfellsjökul sem inngang að iðrum jarðar og er fjallað um hóp vísindamanna sem fer ásamt leiðsögumanni frá Arnarstapa niður í gíg Jökulsins.


ÍÞRÓTTIR
Willum Þór Þórsson, þjálfari Íslandsmeistara Vals í knattspyrnu og kennari við Háskólann í Reykjavík, á að baki langan íþróttaferil. Valsliðið hefur blómstrað undir hans stjórn. Þjálfun og kennsla fer vel saman að öllu leyti nema einu, aldrei er frí.





© Allur rettur askilinn heimur.is (Heimur hf)
Heimur hf. Borgartúni 23 105 Reykjavik S. 512 7575 Fax. 561 8646 heimur@heimur.is