Eitt slíkt tilfelli kom upp í vikunni þegar eiginkonan, sem hefur nýlega hafið framhaldsnám af miklum móð, montaði sig af hugbúnaði sem kallast Endnote. Það er víst búnaður sem hefur verið til um nokkurt skeið, en ég aldrei heyrt talað um enda nokkuð um liðið síðan ég lauk mínum menntaferli – í bili að minnsta kosti.

 

Endnote er sem sagt hugbúnaður sem sér um að setja upp heimildaskrár fyrir ritgerðir og lærðar greinar – verkefni sem allir sem gengið hafa menntaveginn þekkja og flestir – a.m.k. sem ég þekki – hugsa til með hryllings. Þær voru ófáar klukkustundirnar sem ég eyddi á sínum tíma við að raða upp endalausum listum af bókum og greinum eftir kúnstarinnar reglum þar sem passa þurfti upp á hvern punkt og kommu, sviga, uppröðun orða, skáletranir og þar fram eftir götunum.

 

En nú er sem sagt komið forrit sem gerir þetta allt saman fyrir mann! Í sumum tilvikum getur maður skellt greinum á Netinu beint inn í Endnote með einum smelli, í öðrum leitar forritið í gagnagrunni og finnur nauðsynlegar upplýsingar (svipað og tónlistarforrit geta sótt nöfn á flytjendum og lögum á Netið um leið og geisladiskur er settur í tölvuna) en ef þetta þrýtur slær maður upplýsingar um höfund, heiti, bindi, útgáfufyrirtæki og þess háttar inn í þar til gerða svarglugga í forritinu, sem sér svo um að raða upplýsingunum rétt upp. Og öllu er svo sjálfkrafa raðað upp í snyrtilega heimildaskrá eftir öllum ítrustu reglum þess tilvitnanakerfis sem nota á hverju sinni – því að sjálfsögðu er með einni skipun hægt að skipta milli tilvitnanakerfa eftir hentugleika

 

Þessi lýsing mín á Endnote er svo sem ekki tæmandi, því ég hef sjálfur ekki grúskað neitt í því – einungis horft bölvandi í huganum á eiginkonuna sýna mér helstu eiginleikana og monta sig yfir því að vera í háskólanámi án þess að þurfa að leggja teljandi vinnu í að setja upp heimildaskrár. Já, háskólanámið er ekki nærri því eins krefjandi í dag og það var áður fyrr...

 

Þessi litla saga sýnir manni annars hvernig litlar byltingar eiga sér stað úti um allt þjóðfélag með framförum í tölvutækninni. Á hverjum degi er ábyggilega einhver að kynnast nýrri tækni og upplifa þetta: „Vá, þetta er frábært – nú þarf ég ekki lengur að...“ Og bölva svo í hljóði yfir því að viðkomandi tækni hafi ekki löngu verið komin til sögunnar.